Amip nedir?

Familyası: Amipgiller (Amobidae).  Tatlı su birikintilerinde, çamurlarda, denizlerde bağımsız veya insan ve hayvanlarda asalak olarak yaşayan tek hücreli hayvancıklar. Mikroskobik olup çok küçüktürler. Bununla beraber yarım milimetre çapında olup, yaşadığı sularda beyaz noktalar şeklinde çıplak gözle de görülebilen çeşitleri vardır. Amiplerin vücut yüzeyini saran ince bir hücre zarı, iç kısmını dolduran stoplazma (sıvı madde) ve ortada bir çekirdeği vardır. Çok çekirdekli olan amiplere de rastlanıramip

Psodopod denilen yalancı ayak uzantıları ile akar gibi hareket ederler. Hareket edeceği zaman vücudunun bir kısmı uzamaya başlar. Biraz sonra stoplazması bu kök gibi uzayan kısmın içine akar. Böylece amip ileriye doğru yol almış olur.

Amip, hayati faaliyeti için gerekli enerjiyi, yalancı ayaklarla sararak vücuduna aktardığı besinlerden sağlar. Amipler, besin olan nebati ve hayvani zerrelerle, yiyecek olmayanları ayırır. Genellikle iki akışkan kol, yiyecek maddesini sararak birleşir ve böylece yiyecek, vücudun içine aktarılmış olur. Besin, vücutta "besin kofulu" (havuzcuğu) içinde sindirildikten sonra "boşaltım kofulu" ile artık madde ve fazla sular vücut dışına pompalanarak atılır.

Amipler çekirdek ve stoplazmaları ortadan uzayıp iki parçaya ayrılarak ürerler. Yeni yavru amipler gelişerek eski büyüklüğe ulaşır. Sonra onlar da ortadan bölünerek yeni amipler meydana getirirler. Kötü iklim ve yaşama şartlarında amip, hayati faaliyetini minimum seviyede yavaşlatıp, vücudunu salgıladığı bir örtü ile sarıp yuvarlak küre haline dönüşür. Buna kist denir. Amipin yaşadığı su birikintisi kuruyunca kist şekline dönüşmüş olan amip ölmez. rüzgar bu kistleri sürükleyerek çevreye dağıtır. Kist, aylarca yağmur mevsimini bekler. Uygun sulu bir muhite düşünce çevresindeki zar erir, amip yeniden faaliyete geçer. Birbiri ile birleşerek üreyen amipler de vardır. göl suyundan bir bardak numune alınıp, mikroskop lamı üzerine damlatılıp incelendiğinde, amiplere rastlamak oldukça zordur. Çünkü amipler çoğunlukla ya yaşadıkları bölgenin su yüzeyinde hareket eder veya çamurda bulunur ya da alınan numunenin kenarlarında toplanırlar.

Mikroskopta lam üzerine damlatılan bir damla göl suyunda eğer amip örneklerine rastlanırsa, hareketlerini ve beslenmelerini incelemek oldukça ilgi çekicidir.

İnsanların barsak boşluğunda yaşayan dizanteri hastalığı amili (etkeni) olan amip zararlıdır. Dizanterinin bu amip tarafından yapılan türüne "Amipli dizanteri" denir. İnsan bu mikroorganizmaları taşıyan besinleri yemekle bunları vücuduna alır.

Yaşadığı yerler

Su ve su birikintilerinde bağımsız, insan ve hayvanlarda parazit olarak yaşarlar.

Özellikleri

Mikroskobiktir (gözle görülmez).

Çeşitleri

Bağımsız veya asalak yaşayan çok çeşiti vardır. Tatlı su amipi (Amoeba proteus) ve Dizanteri amipi (Entamoeba histolytica) en çok tanınanlarıdır.

Sözlükte "amip" ne demek?

1. Amipler takımından, vücudunun biçim değiştirmesiyle oluşan geçici kollar ya da ayaklar üzerinde sürünerek yer değiştiren, tatlı ve tuzlu sularda yaşayan birgözeli canlı (amoibe).

Amip kelimesinin ingilizcesi

n. amoeba [Brit.], ameba, microscopic one-celled organism
Köken: Fransızca

--Reklam--